咖提那衣的展开等解释
Kathinaatthatādivaṇṇanā
404404. “依未至义”:取水等事务发生时,洗涤等前行准备工作是后来才生起的,所以那个事务只是依“未至”这一方式而成为无间缘。至于它的缘性:作为所生果的它,是依靠应当被成就这件事才从缘生起的,离开那件事就不成立,因此是就那种方式来说的,并不是就自性而言在一切情况下都如此。所以论中说“因为事务……”等。其中,“事务的七种前行准备工作都是缘”是连接关系。说明理由,所以说了“因为……”等。“为了前行准备工作”,就是为了成就前行准备工作。“在前生缘的范围内”,就是在属于前生缘的领域中。“此”,指事务。在洗涤等法当中,事务连一个属于自己的前生缘法也得不到,因为在它自己生起之前,前行准备工作还不存在——这是意思。“得到”,是说得到作为后生缘的前行准备工作,也就是成为后生缘——这是意思。
404. Kathine anāgatavasenāti udakāharaṇādipayoge uppanne pacchā dhovanādipubbakaraṇassa uppattito tappayogassa anāgatavaseneva anantarapaccayo. Paccayattañcassa kāriyabhūtassa yasmā nipphādetabbataṃ nissāya paccayā pavattā, na vinā tena, tasmā tena pariyāyena vuttaṃ, na sabhāvato sabbattha. Tenāha ‘‘payogassa hī’’tiādi. Tattha payogassa sattavidhampi pubbakaraṇaṃ paccayo hotīti sambandho. Kāraṇamāha ‘‘yasmā’’tiādi. Pubbakaraṇassatthāyāti pubbakaraṇassa nipphādanatthāya. Purejātapaccayeti purejātapaccayassa visaye. Esāti payogo. Dhovanādidhammesu ekampi attano purejātapaccayabhūtaṃ dhammaṃ na labhati, attano uppattito purejātassa pubbakaraṇassa abhāvāti attho. Labhatīti pacchājātapaccayaṃ pubbakaraṇaṃ labhati, pacchājātapaccayo hotīti attho.
在巴利文里说“十五法以俱生缘为缘”时,应当这样理解:因为并没有执取任何先前所作的行为、造作,或其他任何由缘所生起的法,所以这十五法是自己以相互俱生缘为缘。也就是说,除了它们彼此之外,并没有别的法与它们同时生起。上面各处也都是同样的道理。因此才说“然而俱生缘……”等等。在“母与障碍”中,应当知道以“及(ca)”字摄取了五功德。在“诸母与诸障碍”中亦然。由于它们也与论母等同时生起,所以就说“十五法以俱生缘为缘”。“期望”是指对衣的期望。“所依”是指作为期望对象的、尚未生起的衣。因为施主承诺“我们要布施、要做”,以这样的衣为所依,紧接着生起的对衣的期望,就以无间缘等方式来说。“有期望与无期望”是指:对能得到的衣生起的期望,以及对得不到的衣生起的无期望;也就是期望和无期望。由于每一刹那生起的情况不同,所以用复数说“诸期望”,意思就是期望与无期望。因此说“期望与无期望”。
Pāḷiyaṃ pannarasa dhammā sahajātapaccayena paccayoti ettha pubbakaraṇassāti vā payogassāti vā aññassa kassaci paccayuppannassa aparāmaṭṭhattā pannarasa dhammā sayaṃ aññamaññasahajātapaccayena paccayoti evamattho gahetabbo, tehi saha uppajjanakassa aññassa abhāvā. Evaṃ upari sabbattha. Tenāha ‘‘sahajātapaccayaṃ panā’’tiādi. Mātikā ca palibodhā cāti ettha ca-saddena pañcānisaṃsāni gahitānīti daṭṭhabbaṃ. Evaṃ mātikānañca palibodhānañcāti etthāpi. Tehipi attho anantarameva mātikādīhi saha jāyanti. Teneva ‘‘pannarasa dhammā sahajātapaccayena paccayo’’ti vuttā. Āsāti cīvarāsā. Vatthūti āsāya nimittabhūtaṃ anuppannacīvaraṃ. ‘‘Dassāma karissāmā’’ti hi dāyakehi paṭiññātacīvaraṃ nissāya anantaraṃ uppajjamānā cīvarāsā anantarapaccayādibhāvena vuttā. Āsānañca anāsānañcāti labbhamānakacīvare uppajjanakacīvarāsānañceva alabbhamāne cīvare uppajjanakaanāsānañca, āsānaṃ, tabbigamānañcāti attho. Khaṇe khaṇe uppattibhedaṃ sandhāya ‘‘āsāna’’nti bahuvacanaṃ kataṃ, āsāya , anāsāya cāti attho. Tenāha ‘‘āsā ca anāsā cā’’ti.
前方便与因缘等的分别解说
Pubbakaraṇanidānādivibhāgavaṇṇanā
406-7“六种衣”这句话,是就麻布等六种中的某一种而说的。不过,为了总括一切,才用复数说“诸衣”。而在巴利原文中,在“所依、期望与无期望”等说法里,于咖提那衣已敷展时,以功德力而生起的期望之衣,被称为“所依”。应当知道,咖提那衣是在因缘等语词中被说及的。
406-7.Cha cīvarānīti khomādīsu chasu aññataraṃ sandhāya vuttaṃ. Sabbasaṅgāhikavasena pana ‘‘cīvarānī’’ti bahuvacanaṃ kataṃ. Pāḷiyaṃ panettha vatthu, āsā ca anāsā cātiādīsu atthate kathine ānisaṃsavasena uppajjanakapaccāsācīvaraṃ ‘‘vatthū’’ti vuttaṃ. Kathinacīvaraṃ hetupaccaya-saddehi vuttanti veditabbaṃ.
408“以三法舍弃”等这句话,是为了说明:为了敷展咖提那衣,从三衣之外另外拿雨浴衣等来舍弃,以及先受持之后再敷展,都是不允许的。“以语言区分”这句话,是在说明:仅仅靠身体动作,咖提那衣的敷展不能成立。
408.Paccuddhāro tīhi dhammehītiādi kathinatthāratthāya ticīvarato aññaṃ vassikasāṭikādiṃ paccuddharituṃ, adhiṭṭhahitvā attharituñca na vaṭṭatīti dassanatthaṃ vuttaṃ. ‘‘Vacībhedenā’’ti etena kevalaṃ kāyena kathinatthāro na ruhatīti dasseti.
咖提那衣等应知分别之解释
Kathinādijānitabbavibhāgavaṇṇanā
412在“于色等诸法中”这一段里,指的是“前雨安居住过的比丘、僧团不少于五人、衣月、如法平等所得的衣”等说法中所涉及的色法与无色法。 “存在时”就是这些法现前存在的时候。 “混和状态”只是相互交杂的集合施设而已。 因此说“从胜义来看,并没有单一的法存在”。
412.Yesurūpādidhammesūti ‘‘purimavassaṃvutthā bhikkhū, pañcahi anūno saṅgho, cīvaramāso, dhammena samena samuppannaṃ cīvara’’nti evamādīsu yesu rūpārūpadhammesu. Satīti santesu. Missībhāvoti saṃsaggatā samūhapaññattimattaṃ. Tenāha ‘‘na paramatthato eko dhammo atthī’’ti.
416「同时生起」的意思是:与咖提那衣的撤除同时,具备生起的资格。因为从咖提那衣的敷展开始,一切咖提那衣的撤除都是依各自的因缘而生起,所以一切都被称为「同生」。其中,内舍与共舍这两者,使那座寺院变得像未敷展咖提那衣的寺院一样,它们自身与整个咖提那衣的敷展一起灭尽,达到撤除的状态。其余的则只是通过截断各自的两种障碍,使各自的咖提那衣敷展灭尽,自身达到撤除的状态,而不是整个咖提那衣的敷展。所谓咖提那衣撤除的灭尽,就是依各自的因缘而达到撤除的状态;而所谓生起,就是咖提那衣的撤除本身。因此说「一切都与敷展同时生起」等。其中,「前二者」是指巴利原文中首先说到的「同生、同灭」的内舍与共舍这两者。「于他们之中」是指在离去者等当中。「达到撤除的状态者」是指达到名为撤除的灭尽者,这是其含义。「敷展仍存续」是指除了携带已作之衣而离去的人等以外,对其余的人而言,因为障碍仍然存在,所以咖提那衣的敷展仍然存续。
416.Ekato uppajjantīti kathinuddhārena saha uppajjamānārahā hontīti attho. Kathinatthārato hi pabhuti sabbe kathinuddhārā taṃ taṃ kāraṇantaramāgamma uppajjanti, tasmā sabbe ekuppādā nāma jātā. Tesu antarubbhārasahubbhārā dve eva taṃ vihāraṃ anatthatakathinavihārasadisaṃ karontā sayaṃ sakalena kathinatthārena saha nirujjhanti uddhārabhāvaṃ pāpuṇanti . Avasesā pana taṃ taṃ pāṭipuggalikameva kathinatthāraṃ dvinnaṃ palibodhānaṃ upacchindanavasena nirodhentā sayaṃ uddhārabhāvaṃ pāpuṇanti, na sakalaṃ kathinatthāraṃ. Kathinuddhārānañca nirodho nāma taṃ taṃ kāraṇamāgamma uddhārabhāvappatti, evañca uppatti nāma kathinuddhāro eva. Tenāha ‘‘sabbepi atthārena saddhiṃ ekato uppajjantī’’tiādi. Tattha purimā dveti ‘‘ekuppādā ekanirodhā’’ti pāḷiyaṃ paṭhamaṃ vuttā antarubbhārasahubbhārā dve. Tesūti pakkamanantikādīsu. Uddhārabhāvaṃ pattesūti uddhārabhāvappattisaṅkhātanirodhaṃ pattesūti attho. Atthāro tiṭṭhatīti katacīvaraṃ ādāya pakkantādipuggalaṃ ṭhapetvā tadavasesānaṃ palibodhasabbhāvato kathinatthāro tiṭṭhati.