《魔经》注释
1. Mārasuttavaṇṇanā
160160. 在《罗陀相应》的第一经里,“或是魔罗”意思是“或者是死亡”。“或是杀害者”意思是“或者是应被杀的人”。“又或者那正在死的”意思是“又或者那正在死去的人”。“为了厌离之义”意思是“为了厌离智之义”。“为了涅槃之义”意思是“这称为果解脱,意思是为了无取涅槃”。“已越过”意思是“你已经超越”。“落脚于涅槃”意思是“安立在涅槃中”。这被称为道梵行,意思是它安住在涅槃之内,而不是超越涅槃之后。“以涅槃为终点”意思是涅槃是它的终点,也就是成就、终结的意思。第一。
160. Rādhasaṃyuttassa paṭhame māro vā assāti maraṇaṃ vā bhaveyya. Māretā vāti māretabbo vā. Yo vā pana mīyatīti yo vā pana marati. Nibbidatthanti nibbidāñāṇatthaṃ. Nibbānatthāti phalavimutti nāmesā anupādānibbānatthāti attho. Accayāsīti atikkantosi. Nibbānogadhanti nibbāne patiṭṭhitaṃ. Idaṃ maggabrahmacariyaṃ nāma nibbānabbhantare vussati, na nibbānaṃ atikkamitvāti attho. Nibbānapariyosānanti nibbānaṃ assa pariyosānaṃ, nipphatti niṭṭhāti attho. Paṭhamaṃ.
2-10. 《有情经》等的注释
2-10. Sattasuttādivaṇṇanā
161-169161-169. 第二部经里,“有情、有情”是黏着式的提问。在那里黏着、在那里紧粘,就是在那儿执着、在那儿紧执。“沙土小屋”就是用沙土盖的小屋。“嬉戏”就是玩耍。“当作财物”就是把它看成财富。“执为我所”就是生起“这是我的、这是我的”的想法,把它当成自己的,连别人碰一下都不让。“玩坏了”就是觉得“玩够了”,于是把它们弄坏,让玩耍结束。第三部经里,“有之绳”就是存在的绳索。第四部经的意思很直白。从第五部经开始的四部经里,讲的是四圣谛;后面两部经讲的是断除烦恼。第二品等。
161-169. Dutiye satto sattoti laggapucchā. Tatra satto tatra visattoti tatra laggo tatra vilaggo. Paṃsvāgārakehīti paṃsugharakehi. Keḷāyantīti kīḷanti. Dhanāyantīti dhanaṃ viya maññanti. Mamāyantīti ‘‘mama idaṃ, mama ida’’nti mamattaṃ karonti, aññassa phusitumpi na denti. Vikīḷaniyaṃ karontīti ‘‘niṭṭhitā kīḷā’’ti te bhindamānā kīḷāvigamaṃ karonti. Tatiye bhavanettīti bhavarajju. Catutthaṃ uttānameva. Pañcamādīsu catūsu cattāri saccāni kathitāni, dvīsu kilesappahānanti. Dutiyādīni.
1-12. 《魔经》等的解说
1-12. Mārasuttādivaṇṇanā
170-181170-181. 在第二品的第一部经里,罗陀以“魔,魔”来问什么是死。可是,离开了色等诸法,并没有所谓的死存在,所以世尊对他说:“罗陀,色就是魔”等等。第二部经里的“魔法”就是死法。按照这个方法,应当理解一切相关处的含义。
170-181. Dutiyavaggassa paṭhame māro, māroti maraṇaṃ pucchati. Yasmā pana rūpādivinimuttaṃ maraṇaṃ nāma natthi, tenassa bhagavā rūpaṃ kho, rādha, mārotiādimāha . Dutiye māradhammoti maraṇadhammo. Etenupāyena sabbattha attho veditabboti.
3-4. 祈请品等
3-4. Āyācanavaggādi
《魔经》等十一部经的注释
1-11. Mārādisuttaekādasakavaṇṇanā
182-205182–205. 从这里往后,意思就很清楚了。这位罗陀长老名叫“应请长老”。如来见到这位长老时,一个微细的因由就显现出来,因此世尊用种种方式为他说法。这样,在这部《罗陀相应》中,开头两品是按提问的方式讲的,第三品是按祈请的方式讲的,第四品是按亲近对谈的方式讲的。此外还应知道,整部《罗陀相应》都是围绕能促使这位长老解脱成熟的法而收录的。
182-205. Tato paraṃ uttānatthameva. Ayañhi rādhatthero paṭibhāniyatthero nāma. Tathāgatassa imaṃ theraṃ disvā sukhumaṃ kāraṇaṃ upaṭṭhāti. Tenassa bhagavā nānānayehi dhammaṃ deseti. Evaṃ imasmiṃ rādhasaṃyutte ādito dve vaggā pucchāvasena desitā, tatiyo āyācanena, catuttho upanisinnakakathāvasena. Sakalampi panetaṃ rādhasaṃyuttaṃ therassa vimuttiparipācanīyadhammavaseneva gahitanti veditabbaṃ.