第七,关于地与人产生的讨论
7. Bhūmipuggalasambhavakathā
二因者和无因者,不能成就安止定;
阿罗汉果也不存在,所以唯作速行根本没有。
Dvihetukāhetukānaṃ , na sampajjati appanā; Arahattañca natthīti, nattheva javanakriyā.
智异熟不会生起,因为根本连结处是愚钝的。
二因者的彼所缘,在善趣中可能有,也可能没有。
Ñāṇapākā na vattanti, jaḷattā mūlasandhiyā; Dvihetukatadālambaṃ, siyā sugatiyaṃ na vā.
具有三因的众生,修习止与观;
对于正在修行的人来说,二十六种安止定也会生起。
Tihetukānaṃ sattānaṃ, samathañca vipassanaṃ; Bhāventānaṃ pavattanti, chabbīsatipi appanā.
对于阿拉汉众生,唯作速行(心)会发生。
按照地的规律,智的成熟果报也能得到。
Arahantāna sattānaṃ, bhavanti javanakriyā; Yathābhūminiyāmena, ñāṇapākā ca labbhare.
由第一道所应断者,即伴有疑与邪见者;
嗔恚由第三道断除,有漏业则由最后道断除。
Vajjhā paṭhamamaggena, kaṅkhādiṭṭhiyutā pana; Paṭighaṃ tatiyeneva, kammamantena sāsavaṃ.
因此,那些心对他们来说完全不存在。
而对于住道者而言,唯有道本身生起,别的任何东西都不会生起。
Tasmā tesaṃ na vattanti, tāni cittāni sabbathā; Maggaṭṭhānaṃ tu maggova, nāññaṃ sambhoti kiñcipi.
在所得的心路过程里,那些无因的果报心。
而且,对一切众生来说,它们也都以各种方式,各自按照相应的情形而生起。
Ahetukavipākāni, labbhamānāya vīthiyā; Sabbathāpi ca sabbesaṃ, sambhavanti yathārahaṃ.
在五门和意门中,必定有两次转向。
微细的福与非福,依其轻快性而可得。
Pañcadvāre manodvāre, dhuvamāvajjanadvayaṃ; Parittapuññāpuññāni, labbhanti lahuvuttito.
唯作速行和安止,在无因恶趣中是没有的。
没有有因的果报,因为结生是在恶趣。
Kriyājavanamappanā, natthāpāyesu kāraṇaṃ; Natthi sahetukā pākā, duggatattā hi sandhiyā.
对婆罗门无嗔怒,同样,已被禅那镇伏。
无色界的天众因为已经远离了下层禅那,所以不再修习它。
Brahmānaṃ paṭighaṃ natthi, jhānavikkhambhitaṃ tathā; Heṭṭhājhānaṃ virattattā, na bhāventi arūpino.
那些先前就已见谛、属于圣者无色界地的人;
所以,这里并没有初道;同样,由于没有身体,觉知也不存在。
Pubbeva diṭṭhasaccāva, ariyārūpabhūmakā; Tasmādimaggo natthettha, kāyābhāvā sitaṃ tathā.
净居天众也只是达到了下五地与上五地。
七种恶已被断除,因此它们在这里也不存在。
Suddhāvāsāpi pattāva, heṭṭhānuttarapañcakaṃ; Sattapāpapahīnā ca, tasmā natthettha tāni ca.
五门心在没有门的时候并不存在。
有因的果报心,也按照它所处的地来确定。
Pañcadvārikacittāni , dvārābhāve na vijjare; Sahetukavipākā ca, yathābhūmivavatthitā.
像这样了解了生起与不生起,在补特伽罗之地中,
在这里,依据能够获得的可能情况,来指出心的摄集。
Sambhavāsambhavañcevaṃ, ñatvā puggalabhūmisu; Labbhamānavasā tattha, cittasaṅgahamuddise.
还有善等类别的区分,以及地等类别的区分;
从所依、门和所缘来看,也从地和补特伽罗来看。
Kusalādippabhedā ca, tathā bhūmādibhedato; Vatthudvārārammaṇato, bhūmipuggalatopi ca.
已经讲过的分类,
还有诸心的生起;
心所法亦应被知
按照相应而随行。
Vibhāgo yo samuddiṭṭho, Cittānañca tu sambhavā; Ñeyyo cetasikānañca, Sampayogānusāratoti.
以上是关于心分别中,地和补特伽罗生起的讨论,到此结束。
Iti cittavibhāge bhūmipuggalasambhavakathā niṭṭhitā.