1. 忿广说复注
4 段
嗔恨重复
1. Kodhapeyyālaṃ
181181. 从这之后,在〈嗔恨品〉等诸品中,所谓“缠缚之相”,就是由于恼怒,以“他骂了我、他打了我”等心态,心被缠缚的特性。他把先前生起的嗔怒紧紧抓住、系缚,持续地造作并连结恼怒的形态。后起的这种嗔,就像把心系缚在愤恨之事上一样,所以叫“怨恨”。所谓“抹杀善行之相”,是指抹杀“曾行善”这一德行的特性——就像用布擦去附着在身上的水一样,令其消失,这就是它的特性。正因如此,它通过抹杀他人的德行,所以被称为“抹杀”。同样地,即使对多闻的人,也会生起这样的念头:“这样的多闻者并没有得到确定认可,你和我有什么区别?”以这种方式生起的、执持对等比较的心,就是“攀比”,所以说“执持对等之相的是攀比”。其中,“执持对等”就是执持旗鼓相当,即使对方并不与自己相等,也要把他拿来和自己等同看待。“攀比”就是咬住他人的德行,像用牙齿咬断一样,再用自己的德行去与之等同。
181. Ito paresu kodhavaggādīsu upanandhanalakkhaṇoti kujjhanavasena ‘‘akkocchi maṃ avadhi ma’’ntiādinā (dha. pa. 3, 4) cittapariyonandhanalakkhaṇo. Pubbakālikaṃ kodhaṃ upanayhati bandhati, kujjhanākāraṃ pabandhati ghaṭeti. Āghātavatthunā cittaṃ bandhantī viya hotīti aparakālo kodho upanāho. Suṭṭhu kataṃ kāraṇaṃ upakāro sukatakāraṇaṃ, tassa pubbakāritālakkhaṇassa guṇassa makkhanaṃ udakapuñchaniyā viya sarīrānugatassa udakassa puñchanaṃ vināsanaṃ lakkhaṇametassāti sukatakaraṇamakkhanalakkhaṇo. Tathā hi so paresaṃ guṇānaṃ makkhanaṭṭhena makkhoti vuccati. Bahussutepi puggale ajjhotthariṃsu, ‘‘īdisassa ca bahussutassa aniyatā gahitā, tava ca mama ca ko viseso’’tiādinā nayena uppajjamāno yugaggāhī palāsoti āha ‘‘yugaggāhalakkhaṇo palāso’’ti. Tattha yugaggāho nāma samadhuraggāho, asamampi attanā samaṃ katvā gaṇhanaṃ. Palāsatīti palāso, paresaṃ guṇe ḍaṃsitvā dantehi viya chinditvā attano guṇehi same karotīti attho.
嫉妒的特征是:对他人的恭敬等事加以挑剔非难。悭吝的状态就是悭吝。这悭吝按住所悭等分为五种,所以说“五种悭吝的状态就是悭吝”。悭吝的特征是:对自己的成就,无法忍受与他人共享。覆藏的特征是:覆藏已做的恶行。以欺诈的方式生起的,就是谄曲,所以说“欺诈的特征是谄曲”。若有人以另一种方式表现自己,人们就说他是欺诈者、诡诈的商人。因为欺诈的人就像阿难陀鱼一样。
Usūyanalakkhaṇāti paresaṃ sakkārādīni khiyyanalakkhaṇā. Maccherassa bhāvo macchariyaṃ. Tañca āvāsamacchariyādivasena pañcavidhanti āha ‘‘pañcamaccherabhāvo macchariya’’nti. Maccharāyanalakkhaṇanti attano sampattiyā parehi sādhāraṇabhāve asahanalakkhaṇaṃ. Katappaṭicchādanalakkhaṇāti katapāpappaṭicchādanalakkhaṇā. Kerāṭikabhāvena uppajjamānaṃ sāṭheyyanti āha ‘‘kerāṭikalakkhaṇaṃ sāṭheyya’’nti. Aññathā attano pavedanapuggalo kerāṭiko nekatikavāṇijoti vadanti. Kerāṭiko hi puggalo ānandamaccho viya hoti.
187就像有人被拖过来扔在那里一样,被自己的业力丢进地狱、安置在地狱里。这就是这句话的意思。
187.Yathābhataṃ nikkhitto evaṃ nirayeti yathā ābhataṃ kañci āharitvā ṭhapito, evaṃ attano kammunā nikkhitto niraye ṭhapitoyevāti attho.
